رسانه و آزادی بيان


گفت و گو با بدرالسادات مفیدی، دبیر انجمن صنفی روزنامه‏نگاران
«دستگاه‏های امنیتی، مانع برگزاری نشست شدند»

مریم محمدی: انجمن صنفی روزنامه‏نگاران ایران اعلام کرد که یازدهم تیرماه، جلسه‏ای را برای بررسی وضعیت دشوار کنونی، در محل این انجمن برگزار خواهد کرد. اما نهم تیرماه انجمن اعلام کرد که این جلسه را لغو کرده است. بدرالسادات مفیدی به زمانه می‌گوید: «طی تماسی که از سوی یکی از دستگاه‏های امنیتی داشتیم، انجمن صنفی روزنامه‏نگاران، از برگزاری چنین نشستی منع شد. ما هم با توجه به شرایط و جهت حفظ امنیت روزنامه‏نگاران پذیرفتیم که این نشست را لغو کنیم. اما این به معنای این نیست که اعتراض ما رفع شده باشد.»



قسمت دوم
ادبیات، زیر فشار ممیزی

امیدرضا محمودی: در ابتدای نمایشگاه کتاب تهران در سال ۸۷، صفارهرندی، وزیر ارشاد دولت احمدی‌نژاد، از ناشران و پدید‌آورنده‌گان کتاب خواست آثار خود را مطابق سلیقه‌ی ارشاد سانسور کنند و بعد برای مجوز بیاورند، تا روند چاپ سرعت بگیرد. این در حالی است که صد‌ها عنوان کتاب مختلف، در سی و یک ماه اول دولت احمدی‌نژاد، امکان چاپ در ایران را از دست داده‌ بودند؛ چون ناشرین از قبول کتاب‌ خودداری می‌کنند، مگر این‌که کتاب واقعاً هیچی نداشته باشد تا به مشکلی برخورد کند. یکی از مهم‌ترین ناشرین خصوصی تهران،‌ اعلام کرده که تا اطلاع ثانوی، هیچ کتابی را از هیچ کسی قبول نمی‌کند تا وضعیت کتاب‌های موجودش مشخص شود.



گفت و گو با پیمان روشن‌ضمیر و اختر قاسمی از امضاکنندگان نامه اعتراضی به آیت‌الله خامنه‌ای درباره مرگ امید میرصیافی:
«خواستیم حاکمان را مورد سوال قرار دهیم»

لیدا حسینی‌نژاد: چندی ‌پیش نامه‌ای خطاب به آیت‌الله خامنه‌ای از‌ سوی جمعی از وبلاگ‌نویسان ایرانی تنظیم و امضا شد که در این نامه سوالاتی در مورد مرگ امید‌رضا ‌میرصیافی مطرح شده بود. امید‌رضا میر‌صیافی، فعال فرهنگی و وبلاگ‌نویسی بود که در اردیبهشت ۱۳۸۷به اتهام توهین به مقام رهبری دستگیر شد و در ۲۸ اسفند ۱۳۸۷در سن ۲۸ سالگی در زندان اون به دلیل عدم رسیدگی به‌موقع به وضعیت جسمی و روحی او درگذشت. پیمان روشن‌ضمیر از وبلاگ‌نویسانی است که اقدام به نوشتن این نامه کرده است و از دیگر وبلاگ‌نویسان هم دعوت کرده که با ذکر نام واقعی خودشان این نامه را امضا کنند. با پیمان روشن‌ضمیر و اختر قاسمی از امضاکنندگان این نامه گفت‌ و ‌گو کرده‌ام.



سانسور اینترنت

دکتر امیر مدنی: در خبر‌ها خو انده می‌شود که «کمیته تعیین مصادیق فیلترینگ»، تاکنون پنج میلیون سایت را برای کاربران ایرانی فیلتر کرده است. ویژگی فرهنگ ایرانی صورت و ذات جهان‌شمول و یونیورسال آن است. لازمه بقا و استمرار چنین فرهنگی امکان دستیابی به تمام منابع موجود است. سنت نامرضیه سلب و منع و تهدید که پیشوایانی چون محمود غزنوی داشته است جز آسیب به اعتبار انسانی و ایرانی‌گری نیست. ایده و فکر حفاظت از طریق محدودیت‌آفرینی‌ها اندیشه‌ای ضعیف و رو به متلاشی است.



آزادی بیان در اروپا قربانی جنگ غزه می‌شود؟

نیکولاس نیک سادات: بحث میان اروپاییان «طرفدار حق دفاع اسرائیل از شهروندانش» با معترضان به «خشونت بی‌تناسب علیه فلسطینیان» ادامه دارد. در این میان به نظر می‌رسد طرفداران اروپایی اسرائیل بیش از دیگران بهای همدردی با رنج فلسطینیان را می‌پردازند. در ایتالیا یک شوی تلویزیونی سیاسی ـ اجتماعی سر و صدای زیادی در محافل سیاسی به پا کرده است: برنامه پربیننده «سال صفر» که از کانال دوی تلویزیون دولتی پخش می‌شود به نگاه یک‌سویه و اکتفا به نمایش ‌دادن برداشت فلسطینی‌ها از جنگ متهم شده است.



گفت و گو با رضا معيني، مسوول بخش ايران گزارشگران بدون مرز:
وضعیت اسفناک روزنامه‌نگاران ایران

نیک‌آهنگ کوثر: روزنامه‌نگاری ایران در ۱۰ سال گذشته با فراز و نشیب‌های فراوانی روبه‌رو بوده است. رضا معيني، مسوول بخش ايران «گزارشگران بدون مرز» در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «‌من فکر می‌کنم که تلاش دولت آقای احمدی‌نژاد برای اعمال فشار بر مجموعه‌ی نهادهای صنفی مشخص بوده است.‌ تعداد لغو امتیاز نشریات و تعداد ممنوع کردن انجمن‌ها و نهادهایی مدنی شکی نمی‌گذارد که دولت می‌خواهد نهادهای صنفی را تخطئه کند.»



افغانستان، منهای آزادی بیان

پیمان باختری: اداره امنیت ملی افغانستان، روز دوشنبه هفت مردادماه، محمدنصیر فیاض، مجری برنامه «حقیقت» در تلویزیون غیردولتی آریانا را بازداشت کرد. آقای فیاض در جریان این برنامه، امین فرهنگ وزیر تجارت و اسماعیل‌خان وزیر انرژی افغانستان را به دریافت رشوه متهم کرده بود. این برخورد در حالی با گرداننده یک برنامه انتقادی تلویزیون آریانا صورت می‌گیرد که بر اساس قانون رسانه‌های همگانی افغانستان، جرایم مطبوعاتی، باید توسط کمیسیون صنفی بررسی شود.



انحلال انجمن صنفی روزنامه‌نگاران؛ انقراض نهاد مدنی

مریم محمدی: چندی پیش وزارت کار و امور اجتماعی دستور انحلال یکی از بزرگ‌ترین انجمن‌های صنفی کشور، یعنی «انجمن صنفی روزنامه‌نگاران ایران» را صادر کرد. دیروز فراخوانی با امضای ۵۰۰ روزنامه‌نگار از داخل و خارج کشور در حمایت از انجمن صنفی روزنامه‌نگاران ایران، منتشر شد. نوشابه امیری در گفت‌وگو با رادیو زمانه در این باره می‌گوید: «وضعیتی که امروز برای انجمن پیش آمده، در ادامه‌ی همان سیاست انقراض همه‌ی نهادهای مدنی، تحت اختیار گرفتن این نهادها و لوث کردن فعالیت مدنی در جامعه‌ی ایران است.»



شیرین عبادی در کنفرانس رسانه‌ صلح‌ساز
عبادی: بیشتر دیکتاتورها با دموکراسی به حکومت رسیده‌اند

اولین کنفرانس رسانه‌های صلح‌ساز و پیشگیری از جنگ، امروز با سخنان شیرین عبادی برنده جایزه صلح نوبل در شهر بُن آلمان آغاز به کار کرد. در این کنفرانس که نماینده‌هایی از رسانه‌های بیش از ۹۰ کشور جهان حضور دارند، نقش رسانه‌ها در پیش‌گیری از جنگ مورد بحث و تبادل نظر قرار می‌گیرد. وی در بخشی از سخنرانی خود گفت: «بعد از فروپاشی شوروی، برای توجیه تداوم نیاز جهان به نیروهای نظامی آمریکا، برخی تئوری‌پردازان، نظریه نادرست برخورد تمدن‌ها را مطرح کردند تا بهتر بتوانند جنگ‌های خاورمیانه را توجیه کنند.»



پس‌رفت وحشتناک آزادی بیان در افغانستان

سیاووش بکتاش: سوم ماه می از طرف سازمان ملل متحد، روز آزادی بیان نام‌گذاری شده است تا به این مناسبت، هم اصول بنیادی آزادی مطبوعات و استقلال آن‌ها در جهان بزرگ داشته شود و هم نسبت به روزنامه‌نگارانی که جان خود را در راه انجام وظیفه از دست داده‌اند، ادای احترام شود. امسال در افغانستان در حالی با مراسمی باشکوه این روز گرامی داشته شد که عبدالکریم خرم، وزیر اطلاعات و فرهنگ جمهوری اسلامی افغانستان آزادی بیان در این کشور را پدیده‌ای وارداتی و تحفه‌ای از غرب می‌خواند.



آزادی بیان، یک گام به پس

بکتاش سیاووش: خواست‌های شورای علمای افغانستان یک گام دیگر فراتر رفت. پس از تسلیم شدن دو رسانه‌ی دیداری به دستور مشترک شورای سراسری علمای افغانستان، شورای ملی، شورای علمای شیعه و وزارت اطلاعات و فرهنگ، این بار شورای سراسری علمای افغانستان خواستار توقف پخش تمامی برنامه‌های تلویزیونی در این کشور گردیده که خلاف اصول اسلامی هستند.



این روند عجیب در اداره سانسور کتاب

رضا شکراللهی: آقای وزیر ارشاد! فارغ از تفاوت دیدگاه‌ها و جدای از اقتداری که در رفتار و گفتار شما نسبت به اهل فرهنگ وجود دارد، و فارغ از مباحث فرهنگی و حقوق انسانی، بیش از دو سال است که در اداره‌ی زیر نظر شما، بی‌توجهی به قانون و حقوق ذی‌حقان به شکل اداری و گسترده در حال رخ دادن است و حقوق شهروندی شمار زیادی از اهل فرهنگ و نهادهای مستقل فرهنگی، در این اداره، با بی‌پاسخ گذاشتن درخواست‌ها و طولانی کردن زمان پاسخ‌گویی، در حال پایمال شدن است.



«جایزه عدنان حسن پور سیاسی نیست»

جایزه سال آزادی مطبوعات سازمان گزارشگران بدون مرز در سوئد به «عدنان حسن‌پور» تعلق گرفته است. در بیانیه این سازمان، آزادی «عدنان حسن‌پور» و «هیوا بوتیمار»، دو روزنامه‌نگار در بند درخواست شده است. ناصر سینا که جایزه را به جای او دریافت کرد، در بخش کردی رادیو بین‌المللی سوئد کار می‌کند و با زمانه درباره‌ی چند و چون این جایزه می‌گوید.



مجازات زبان، در سال بین‌المللی زبان‌ها

بکتاش سیاووش- وزارت اطلاعات و فرهنگ جمهوری اسلامی افغانستان تاکید برآن دارد که در قانون اساسی افغانستان زبان دری به رسمیت شناخته شده است نه فارسی (که وزارت اطلاعات و فرهنگ آن را ایرانی میخواند) حال آنکه زبان‌شناسان بدین باورند که فارسی-دری زبانی‌ست که در سه کشور افغانستان،تاجیکستان و ایران با لهجه‌های متفاوت بکارمی رود. نه اینکه دری زبان جدا از فارسی باشد.



گزارشگران بدون مرز: افغانستان بیش از پیش پرخشونت

پیمان باختری: سازمان گزارشگران بدون مرز، در گزارش سالانه خود از وضعیت آزادی مطبوعات در جهان می‌گوید: «افغانستان برای دفاع از روزنامه نگاران مشکل دارد.»‌ این گزارش با برشمردن نمونه‌هایی از خشونت علیه روزنامه‌نگاران افغان در یک سالی که گذشت، این کشور را بی‌ثبات شده در اثر جنگ و بیش از پیش پرخشونت توصیف می‌کند.



گزارشی از تجمع در انجمن صنفی روزنامه‌نگاران در اعتراض به دستگیری مریم حسین‌خواه و جلوه جواهری
«جنبش زنان و روزنامه‌نگاران رادیکال نخواهند شد»

بعدازظهر پنج‌شنبه، ۲۲ آذر تعدادی از روزنامه‌نگاران و فعالان جنبش زنان، در اعتراض به دستگیری مریم حسین‌خواه و جلوه جواهری در انجمن صنفی روزنامه‌نگاران ایران گرد هم آمدند. ژیلا بنی‌یعقوب، یکی از سخنرانان این تجمع بود که گفت: «به راستی سیستم امنیتی و قضایی با زندانی کردن فعالان معتدلی همچون مریم و جلوه چه پیامی می‌خواهد به ما بدهد؟ آیا هر طور شده می‌خواهند فعالان اجتماعی و روزنامه‌نگاران را به سمت رادیکال شدن پیش ببرند تا بهانه لازم را برای سرکوب در دست خود داشته باشند؟»



گفتگو با ماشاءالله شمس‌الواعظین، عضو انجمن دفاع از آزادی مطبوعات به مناسبت روز جهانی حقوق بشر
«سرمایه‌ی دستگاه قضایی، وحشت روزنامه‌نگاران است»

ماشاءالله شمس‌الواعظین روزنامه‌نگار و عضو انجمن دفاع از آزادی مطبوعات در گفت‌وگو با رادیو زمانه می‌گوید: «همین وثیقه‌های سنگین، همین برخوردها، همین محدودیت‌ها و بازداشت‌ها، یک مجموعه‌ای از ناامنی‌های روانی را برای روزنامه‌نگاران و اصحاب مطبوعات به وجود آورده است که در واقع کارآمدی آن‌ها را در عرصه‌ی اطلاع‌رسانی کشور به شدت کاهش داده است.»



گفتگو با نعمت احمدی، وکیل رضا ولی‌زاده روزنامه‌نگار بازداشت‌ شده
«سگ‌های تیم حفاظت آقای احمدی‌نژاد را همه دیدند»

رضا ولی‌زاده، روزنامه‌نگار و دبیر سایت روزنگار، هفته‌ی گذشته در محل کارش بازداشت و راهی اوین شد. گفته می‌شود که نوشتن مطلبی در مورد حضور چهار سگ در تیم حفاظتی آقای احمدی‌نژاد، از دلایل بازداشت وی بوده است. نعمت احمدی، وکیل وی در گفتگو با زمانه گفت: «همه‌ی افراد این سگ‌ها را دیدند و خبری نیست که نشر اکاذیب باشد یا اصلاً خبر دروغی باشد.»



گفتگو با لادن برومند، از بنیان‌گذاران بنیاد عبدالرحمن برومند
یادبودی در دفاع از حقوق بشر

لادن برومند، از بنیان‌گذاران بنیاد عبدالرحمن برومند برای دفاع از حقوق بشر در گفتگو با زمانه، در مورد هدف از راه‌اندازی این بنیاد می‌گوید: «می‌خواستیم به نحوی تفهیم کنیم که خشونت الزاماً راه حل سیاسی نیست و باید راه حل دیگری برای مقابله با مسائل و مشکلات سیاسی انتخاب کنند. چون کسانی که آن‌ها از بین می‌برند، شاید به شکل دیگری و از طریق دیگری باز نفوذ خودشان را در فعالیت سیاسی داشته باشند.»



گفتگو با اکبر گنجی در مورد تغییر مصرف بودجه آمریکا برای «کمک به گسترش دموکراسی در ایران»
«این بودجه صرف گسترش دموکراسی در ایران نشده»

اکبر گنجی در گفتگو با زمانه در خصوص بودجه دولت آمریکا برای «کمک به گسترش دموکراسی در ایران» می‌گوید: «من در مقاله‌ای در روزنامه‌ی واشنگتن‌پست، از کنگره‌ی آمریکا درخواست کردم که شما بیایید ببینید این بودجه کوچک‌ترین نقشی در گسترش دموکراسی در ایران داشته است!؟ من مدعی این بودم که این بودجه همه‌اش داخل آمریکا هرز رفته و یک دلارش صرف گسترش دموکراسی در ایران نشده.»