شهزاده سمرقندی

«روسیه، هم با ایران بازی می‌کند هم با آمریکا»

بنابر گزارش خبرگزاری بی‌بی‌سی قرار است دوشنبه‌ی هفته‌ی آینده، باراک اوباما به روسیه سفری داشته باشد و در گفت‌ و گو با همتای روسی خود، دیمتری مدوف درباره‌ی روابط سیاسی دو کشور و نیز منطقه گفت ‌و گوهایی را داشته باشند. دکتر هوشنگ حسن‌یاری در این باره به زمانه می‌گوید: «از نظر روس‌ها، آمریکا کشور مهم‌تری‌ است. ولی از آنجایی که شرایط ایران طوری است که روس‌ها از این شرایط سوء استفاده می‌کنند و منافع مالی بسیار زیاد و هنگفتی را به دست می‌آورند، در نتیجه هم با ایران بازی می‌کنند هم با آمریکا. ولی اگر مجبور به انتخاب جدی بشوند، جانب آمریکا را خواهند گرفت.»

"هلند و روسیه خیلی به هم وابسته اند"

همان طور که قبلا در گزارش های زمانه خوانده اید، دو روز بعد از لغو تجمع ایرانیان در برابر سفارت روسیه، مدودف به هلند سفر کرد. دلیل اصلی سفر او بازگشایی شعبه ای از موزه هرمیتاژ در هلند بود. در این مراسم مدودف همراه با ملکه هلند، بیتریکس شرکت کرد؛ مراسمی که در رسانه های هلند به عنوان "عملی شدن یک آرزوی دیرین" مطرح شد.

"روسیه ایران را مورد استفاده قرار می دهد"

بر اساس خبری که ریانووستی خبرگزاری روس منتشر کرده است روسیه بر انتخابات ایران نظارت داشته است. ایران همواره در مقابل درخواست مخالفان برای حضور ناظران خارجی در انتخابات مقاومت کرده است.
ریانووستی می گوید ناظر روس "پاول زریفولین" سردبیر سایت خبری "ژئوپلتیکا" بوده و از شیوه برگزاری انتخابات اظهار رضایت کرده است.
آقای رزیفولین به این خبرگزاری گفته است: من بعنوان ناظر در بسیاری از انتخابات مانند بلاروس و مولداوی شرکت داشتم اما چنین انتخابات آزادی مانند ایران را در هیچ کجای دیگر ندیده بودم.

پلیس لاهه مانع تجمع در برابر سفارت روسیه شد

پیش از این در خبرها آمده بود که سفر احمدی‏نژاد به روسیه به تعویق افتاده است. اما به طور ناگهانی، روز دوشنبه این سفر صورت گرفت و آقای احمدی‏نژآد برای شرکت در کنفرانس شانگهای وارد مسکو شد.
دانشجویان و کلاً، ایرانیان مقیم هلند می‏خواستند در اعتراض به این که رییس جمهور روسیه به آقای احمدی‏نژاد تبریک گفته است و در چنین شرایطی او را دعوت کرده است، در حالی که هنوز مشخص نیست رییس جمهور ملت ایران باشد و در این انتخابات تقلب کرده است، تجمعی در مقابل سفارت روسیه برگزار کنند."

«ما فقط می‏خواهیم رأی‏مان برگردد»

برخلاف آن‏چه که از تلویزیون دولتی ایران مشاهده می‏شود، در داخل ایران، وضعیت هم‏چنان ناآرام است. آرزو، یکی از شهروندانی است که موفق شدم با او در تهران صحبت کنم. آرزو از مشاهده‏های خود و خشونت‏های به کار رفته علیه معترضان و همین‏طور از قطع ارتباط با رسانه‏های خارج از کشور گفت: «اطراف وزارت کشور خیلی شلوغ است. به جان مردم افتاده‏اند. پسرهای‏ تنها را همین‏طور می‏زنند. اصلا توجه نمی‏کنند. در خیابان میلاد، دو تا ماشین آتش زده‏اند. از بقیه‏ی خیابان‏ها خبر ندارم.»

حکیموف: مردم تاجیک، همسوی خاتمی هستند

موضوع انتخابات ایران تقریبا در همه رسانه‌های آسیای میانه خبر اول است. انتخاباتی با چنین شور و شوق در تاریخ رسانه‌های این منطقه تا به حال مشاهده و گزارش نشده است. رسانه‌های داخلی و حتا بین‌اللملی مربوط به کشورهای آسیای میانه، بیشتر از درگیری طرف‌داران احمدی نژاد و موسوی می‌گویند. بین کشورهای آسیای میانه، تاجیکستان بیشتر نگران آن است که سیاست ایران راجع به تاجیکستان تغییر کند و وعده‌های کمک به رشد اقتصادی این کشور فراموش شود.

«حملات نژادپرستی در روسیه، بی‏داد می‏کند»

روز چهارشنبه، دهم ژوئن، شماری از دانشجویان تاجیک تظاهرات آرامی را در لندن، مقابل سفارت روسیه، برپا کردند. این تظاهرات در اعتراض به رفتارهای خشن «نژادپرستان نو» در روسیه، نسبت به مهاجران تاجیک برپا شده بود. این نخستین تظاهرات اعتراض‏آمیز تاجیکان نسبت به فعالیت‏های گروهی موسوم به «روسیه برای روس‏ها» است که ضد مهاجرت به روسیه، فعالیت می‏کند. در این ارتباط با آقای داریوش رجبیان، روزنامه‏نگار تاجیک، مقیم لندن که در محل این تظاهرات حضور داشت، گفت‏وگویی کردم.

«از هلاک خویش احیا می‌شویم»

ظفر ناظم، خواننده شناخته شده‌ی تاجیک به سن ۷۰ سالگی رسید. هفته گذشته دولت تاجیکستان جشن باشکوهی به این مناسبت برگزار کرد که در آن شاگردان استاد ظفر ناظم روی صحنه امدند و ترانه‌های معروف او را اجرا کردند. این مراسم در تالار کاخ باربد در دوشنبه، پایتخت تاجیکستان برگزار شد. ظفر ناظم پس از مرگ نابهنگام پسر ۳۴ ساله‌اش که پیرو هنر او بود، مدتی از خوانندگی کنار گرفت. هرچند دوباره در راه گسترش هنر خود بیشتر به تربیت شاگرد مشغول بود در جمع و رسانه‌ها حضور چشمگیری نداشت. اما ترانه‌های او تا امروز در تاجیکستان با شیوه و سبک‌های گوناگون اجرا می‌شوند.

«مردم یکصدا به طالبان و جنگ نه می‌گفتند»

گیسو جهانگیری، فعال اجتماعی در آسیای میانه و افغانستان و مدیر سازمان غیر دولتی آرمان شهر است که هدفش مبارزه با بی‌سوادی در افغانستان است. گیسو جهانگیری در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «کاری به این ندارم که در انتخابات قبلی چند درصد از زنان و مردان افغانی آگاهانه به ۱۸ کاندیدا رأی دادند. اما چیزی که عیان بود این بود که مردم یکصدا به طالبان و جنگ نه می‌گفتند. جامعه‌ی افغانستان جامعه‌ای است که مذهب، و سنت نقش عمده‌ای در روابط اجتماعی دارد. و یک ناهمگونی مطلق در افغانستان وجود دارد. به همین دلیل نمی‌توانیم چیزهایی تحت عنوان خواست‌های مردم افغانستان یاد کنیم.‌»

«مشروعیت حکومت افغانستان در گروی مشارکت طالبان»

لطیف پدرام، شاعر و نویسنده افغانی است که در سال‌های جنگ علیه تهاجم ارتش سرخ، در پایگاه احمد شاه مسعود، نشریه «شورا‌» را بنیاد گذاشت. او که اکنون رهبر حزب کنگره ملی افغانستان است، خود را نامزد دوره دوم ریاست جمهوری افغانستان کرده است. لطیف پدرام در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «نمی‌شود طالبان را انکار کرد. اما این‌که در انتخابات سهم می‌گیرند یا نه، هنوز اعلام موضع نکرده‌اند. یک چیز روشن است و آن این که بیش از ۱۳ ـ ۱۴ ایالت در جنوب شرقی افغانستان تحت کنترل طالبان است. اگر طالبان در انتخابات سهم نگیرند و حضور نداشته باشند حکومتی که بر سر کار می‌آید زیاد مشروعیت نخواهد داشت. برای این‌که نمی‌شود در یک کشور با پنج میلیون نفر انتخابات برگزار کرد.»

دلهره‌ها در مسکو

دلهره‌ها در مسکو ادامه دارد و شنبه معلوم خواهد شد که برنده‌ی مسابقات یورو ویژن نهایتاً چه کسی خواهد بود. و میزبان سال آینده‌‌ی این مسابقات کدام کشور خواهد شد. بهزاد بلور که در مسکو در میدان المپیک حضور دارد، می‌گوید:‌ «مهم نیست از چه کشوری هستیم راجع به این است که ما در دنیای امروز مانند دیگران، امروزی باشیم. این پیام یورو ویژن است. یعنی بیشتر راجع به جهانی بودن یک کشور است. امکان زیادی دارد که نروژ برنده شود‌. چون گروهشان خیلی محبوبیت دارد. آرش و آیسل از جمهوری آذربایجان خیلی محبوبیت دارند و به همان اندازه آن‌ها را هم تشویق می‌کنند و اوکراین هم به خاطر یک دختر خیلی زیبا که کارشان را روی صحنه خیلی جذاب اجرا می‌کنند و خیلی یورو ویژنی است، محبوب است.»

«در یورویژین عِرق ملی، رأی می‏دهد»

دو روز است که مسابقات نیمه‌نهایی یورویژین شروع شده است و تا امروز گزارش‌هایی از این مسابقات داشتیم. در همین رابطه با بهزاد بلور، مجری برنامه «کوک» در تلویزیون فارسی بی‌بی‌سی که در محل است، گفت و گو کرده‌ام. بهزاد بلور می‌گوید: «بهترین اجرا آذربایجان بوده، هم به خاطر حضور آرش و هم این‌که آهنگ آن هم خیلی آدم را می‏گیرد. بعد هم نروژ، به خاطر این‌که در حین این‌که حس یک آهنگ محلی را دارد، خیلی هم مدرن است و خواننده‏ی آن با اعتماد به نفس زیادی آن را اجرا می‏کند. غیر از آن، آهنگ اسلوینیا است که با ویلون اجرا شده و ملودی خیلی قشنگی دارد.»

محبوبیت آرش و آیسل در روسیه

دوازدهم ماه می، مسابقات نیمه نهایی یورویژین ۲۰۰۹ در موسکو آغاز شد. از ۱۲ تا ۱۶ می، مسابقات یوروویژین از تلویزیون‌‌های کشور‌های اروپای فرانسه، آلمان، اسپانیا و بریتانیا به اضافه کشور مهماندار روسیه نمایش خواهد یافت و در آن شماره‌هایی اعلام می‌شود که طرفداران می‌توانند به خواننده محبوب خود رأی بدهند. آرش و آیسل در گفت و گوی اختصاصی خود با تلویزیون یوروژین گفتند که تا به حال با هم همکاری خوبی داشته‌اند و امید دارند که ترانه آن‌ها «همیشه به یاد توأم» برنده شود. آرش و آیسل محبوبیت زیادی در روسیه دارند. در یکی از تمرین‌های آرش و آیسل، ولادیمیر پوتین غافلگیرانه وارد صحنه شد. ممکن است نمایندگان آذربایجان جزو پنج کشور برتر انتخاب شوند.

از حریم تهران تا حرم امام رضا

روح تهران را نه شرقی دیدم و نه اسلامی و نه اروپایی. اما مشهد، شخصیت روشن و درک دقیقی از خود دارد. آرامگاه امام شعیان است. آرامگاهی که مومنان را از روزهای تعطیل از تهران و از دیگر شهر‌های اطراف به سوی خود می‌خواند. بار اول در عمر خود حجاب عربی پوشیدم. اول به خاطر این‌که کاری است جذاب برای هر مسافری که دوست دارد به شکل و شمایل مردم محلی دراید. اما وقتی با کمک دوستان دستانم را به آستین‌های گشاد و دراز آن فرو بردم روح و حالتم تغییر کرد. دچار دوگانگی شده بودم. به آینه نگرستم. هیچ نشانی از شهزاده نظروای سابق نمی‌دیدم.

تهران در یک نگاه

با این‌که می‌گفتند هوا خوب است و آلوده نیست و حدود شش میلیون مردم شهر را برای شهرستان‌ها ترک کرده‌اند، اما برای من هوا سنگین بود. نفسم تنگ می‌آمد. چشمانم در حال سوزش و پر از اشک بود. سخت بود برای منی که می‌خواستم تشنه‌وار هر ریز و دانه‌های وجود تهران را ببینم، لمس کنم. چشمانم به آبشاری تبدیل شده بود که مانع لذت بردنم از این شهر بزرگ می‌شد. شهری که در حال محو کوهساران است و در حال سر کشیدن به بلند‌ترین قله آن. شهری که انگار از دره‌نشینی بیزار است و دل به آسمان‌ها داده است. شهر‌های زیبا و زیادی تا به حال دیده‌ام، اما تهران را نمی‌توانستم با هیچ یک از آن‌ها مقایسه کنم.

«بیا بریم به کابل»

جلیل زلاند، یکی از استادان موسیقی افغانستان بود که یادگارهای زیبایی از خود بر جای گذاشت. او در دهه‌ی پنجاه میلادی، مدیریت موسیقی افغانستان را به عهده گرفت و برای ده‌ها خواننده‌ی جوان افغانستانی، در آن دوران، راهنما بود. یکی از کارهای ماندگار جلیل زلاند، تلاش وی در جمع‌آوری و تدوین مجموعه‌ی آهنگ‌های فولکلوریک است. زلاند به عنوان «هنرمند حنجره طلایی» شهرت داشت. استاد زلاند، روز پنج‌شنبه در سن هفتاد و چهار سالگی بر اثر یک بیماری طولانی در شهر تارزانا، در کالیفرنیای آمریکا از دنیا چشم پوشید.

حکومت زبان فارسی

اولین چیزی که دقتم را به خود جلب کرد این بود که همه جا به فارسی نوشته شده بود و همه فارسی حرف می‌زدند. باور کنید در طول سفر ۱۵ روزه خود هیچ کسی را ندیدم که به زبان غیر فارسی صحبت کند. به جز دو نفر مسافران فرانسوی در موزه باستان‌شناسی تهران همه در همه جا فارسی صحبت می‌کردند. برای منی که در کشوری بزرگ شده‌ام که ملت‌های گوناگون با زبان مادری خود از ازبکی تا قرقیزی، تاجیکی، ترکمنی و روسی صحبت می‌کنند، این غیر عادی بود. با خود فکر می‌کردم که این همه ترک و آذری که در رسانه‌ها از آن‌ها می‌شنویم کجایند؟ چرا در تهران آن‌ها را نمی‌بینم؟ سوالی که تا به حال جواب آن را پیدا نکرده‌ام.

زنی که بریتانیا را به سکوت واداشت

سوزان بویل در جواب لری کینگ که از او پرسید حالا که معروف شدی، سبک زندگی و شیوه‌ی پیشین خودرا تغییر خواهی داد یا خیر، گفت: نه، چرا باید تغیر دهم؟ سوزان بویل، در گلاسگو اسکاتلند به دنیا آمده است و ۴۷ سال دارد با گربه خود در اتاقی اجاره‌ای زندگی می‌کند. تا به حال به وی پیشنهادهای زیاد کاری و هنری شده است که سوزان در حال بررسی آن‌ها است. لری کینگ، معروف ترین شومن آمریکایی پیش‌بینی کرد و به سوزان بویل گفت: «روزی برای ملکه بریتانیا آواز خواهی خواند!»

به سوی ایران با ایران‌ایر

نوزدهم مارس، دو روز قبل از نوروز به سوی فرودگاه آمستردام، رفتم. با هزار نگرانی، هیجان و شادی وارد فرودگاه شدم. بیشترین هیجانم در پوشیدن حجاب بود که بارها در خانه جلوی آینه تمرین کرده بودم و شیوه‌های راحت‌تر و یا بهتر روسری به سر کردن را برای خودم انتخاب کرده بودم. باید بگویم که سال‌ها فکر حجاب اجباری احساس بد ترس را در من بیدار می‌کرد که شاید مهم‌ترین دلیل برای نرفتن من به ایران بود. اما چند روز قبل از سفر در وبلاگ خود نوشته بودم که عشق ایران به نفرت از حجاب غلبه کرد. هرچند ترس و نگرانی با من بود.

بلیت‌های جعلی در مسابقات یوروویژن

روز ۱۶ آوریل، مسابقه‌ی داخلی در مسکو برگزار شد تا از میان ۴۲ کشوری که برای مسابقات امسال یوروویژن مسکو شرکت دارند، زیباترین دختران انتخاب شوند. اما این نماینده و شهروند کشور روسیه بود که برنده‌ی جایزه‌ی زیباترین دختر دنیا شد. کسینیا، که دانشجوی دانشگاه است در مصاحبه‌ای با کانال یک تلویزیون روسیه گفت: «واقعا خود را نمی‌شناسم! کار مدیران طراحی و گریم این‌قدر عالی است که از من، شخص زیباتری درست کرده‌اند.»