تورنتو


گزارش برنامه «هنر برای حقوق بشر»، به مناسبت روزجهانی حقوق بشر
«زنده بودن سهراب‌ها، رهبران را می‌ترساند»

محمد تاج‌دولتی: در پی فراخوان «کمیته‏ی اتحاد برای ایران در خارج از کشور» برای اجرای برنامه‏هایی به مناسبت روز جهانی حقوق بشر، چند نهاد و سازمان دانشجویی و غیردانشجویی فعال در زمینه‏ی حقوق بشر و حمایت از جنبش آزادی‏خواهانه‏ی مردم ایران، شبنه‏ ۱۲ دسامبر مراسمی با عنوان «هنر برای حقوق بشر» در شهر تورنتو برگزار کردند. گزارشی بخوانید از این مراسم.



«ژیلا بنی‌یعقوب؛ یکی از نمادهای روزنامه‌نگاری امروز ایران است»

محمد تاج‌دولتی: نهم دسامبر، در دوازدهمین برنامه‏ی «انجمن روزنامه‏نگاران کانادایی مدافع آزادی بیان» که در تورنتو برگزار شد، ژیلا بنی‏یعقوب، روزنامه‏نگار ایرانی، مهم‏ترین جایزه‏ی تلاش برای آزادی بیان را نصیب خود کرد. ژیلا بنی‏یعقوب در این برنامه حضور نداشت و نیک‏آهنگ کوثر، به نمایندگی از طرف وی، این لوح تقدیر را دریافت کرد. با نیک‏آهنگ کوثر در همین زمینه گفت‏وگویی کردم.



گفت‌وگو با علی دهباشی، مدیر و سردبیر نشریه بخارا
حال و روز «بخارا» خوب نیست!

محمد تاج‌دولتی: حضور علی دهباشی، مدیر و سردبیر نشریه‏ی «بخارا» در میان ایرانیان کانادا، و چندین جلسه‏ی سخنرانی او در «کانون کتاب‏خوانی تورنتو»، در باره‏ی جریانات روشنفکری و نیز وضعیت نشریات و روزنامه‏نگاری ادبی فرهنگی در تاریخ معاصر ایران، روی‏داد بسیار قابل توجه دو هفته‏ی گذشته در کانادا بود. با علی دهباشی، در مورد وضعیت نشریه بخارا، گفت‏وگویی کردم.



گفت‌وگو با رامین جهانبگلو در باره‌ی علم و اخلاق
«علم توتالیتر، زندگی بشر را نابود می‌کند»

محمد تاج‌دولتی: دستاوردهای علمی در زمینه‌های بیولوژیک و تغییرات ژنتیکی و یا شبیه‌سازی حیوانات از سوژه‌هایی بوده که در چند سال اخیر بحث‌های فراوانی برانگیخته است. طرف‌داران اخلاق، و آنان که برای پیشرفت علوم محدودیتی قائل نیستند، دو سوی این بحث‌های ادامه‌دار بوده و هستند. با دکتر رامین جهانبگلو، استاد مرکز اخلاقیات دانشگاه تورنتو، در همین ارتباط گفت‌وگو کرده‌ام.



رونمایی از دو درخت به‌ نام «ندا آقاسلطان و سهراب اعرابی از جان‌باختگان اعتراضات اخیر در ایران»
«ریشه‌های دموکراسی در ایران هرروز قوی‌تر می‌شود»

محمد تاج دولتی: طی چهار ماه گذشته، ایرانیان ساکن خارج از کشور به شکل‌های گوناگون، پشتیبانی خود را از جنبش سبز مردم ایران نشان داده‌اند. کمیته‌ی همبستگی با مردم ایران هم با برگزاری مراسم رونمایی از دو درخت کاشته شده در یکی از پارک‌های شهر تورنتو، به نام «ندا آقاسلطان و سهراب اعرابی» و به یاد همه‌ی جان‌باختگان جنبش سبز، شیوه‌ی تازه‌ای در حمایت از مردم ایران خلق کردند.



از «ورکانه»‌ تا اختراع قلب مصنوعی

محمد تاج‌دولتی: «در حدود بیست و چندسال پیش من در بیمارستانی به نام «کلیولند کلینیک» کار می‌کردم و می‌دیدم مردم می‌میرند و هیچ کاری هم نمی‌شد برایشان کرد. هیچ‌کس نمی‌توانست کمک‌شان بکند. پیش خودم فکر کردم که این یک مشکلی است؛ چرا ما این را نمی‌کنیم یک فرصت. ما روی‌ این مشکل کار کردیم. یک قلب مصنوعی ایجاد و اختراع شد که الان بیشتر دنیا از قسمت‌های مختلف‌اش دارند استفاده می‌کنند.» در جشن مهرگان امسال که در تورونتو برگزار شد؛ با مهمان ویژه این جشن، پرفسور توفیق موسیوند، جراح قلب ایرانی و مخترع نخستین قلب مصنوعی با کنترل از راه دور و هم‌چنین با دکتر رضا مریدی، میزبان جشن بزرگ مهرگان گفت و گو کرده‌ام.



گفت و گو با غلامرضا افخمی، نویسنده بیوگرافی محمدرضاشاه
«رژیم سلطنتی در ایران آینده بعید است»

محمد تاج‌دولتی: یکی از معدود کتاب‌های تحقیقی که درباره‌ی آخرین پادشاه سلسله‌ی پهلوی نوشته شده، اثری است از دکتر غلامرضا افخمی، وزیر مشاور رژیم گذشته‌ ایران. دکتر غلامرضا افخمی که چندی پیش برای معرفی کتابش به نام «زندگی و دوران شاه» و شرکت در یک سمینار دانشگاهی به تورنتو آمده بود، در گفت و گویی با زمانه می‌گوید: «اگر به جای یک حرکت اسلام‌گرا، یک حرکت لیبرال انجام گرفته بود، به انقلاب منتهی نمی‌شد. ممکن بود به یک نوع رفورم منتهی بشود، ولی به انقلاب منتهی نمی‌شد. اما به نظرم بعید می‌آید، یک رژیم سلطنتی دوباره در ایران، به قدرت برسد.»



گفت و گو با دکتر عباس آزادیان، روانپزشک
راه حل مقابله با تأثیرهای روحی سرکوب‌‌های اخیر

محمد تاج‌دولتی: رویدادهای پیش و پس از انتخابات در ایران، وضعیت روحی ـ روانی بی‌سابقه‌‌ای را برای گروه قابل توجهی از ایرانیان درون و بیرون از ایران پدید آورده است. حضور در صحنه‌های تظاهرات و تحمل تبعات آن در داخل و مشاهده‌ی صدها فیلم و گزارش تصویری در خارج از ایران از صحنه‌های تظاهرات و حتا کشته‌شدن گروهی از اعتراض‌کنندگان و نگرانی از سرنوشت دستگیرشدگان چه تأثیرهای روحی بر ایرانیان داخل و خارج از ایران داشته است؟ برای آگاهی از تأثیرات رویدادهای اخیر بر ذهنیت و رفتارهای ایرانیان با دکتر عباس آزادیان، روان‌پزشک شناخته‌شده‌ی جامعه‌ی ایرانیان تورنتو گفت و گو کردم.



۴۵۰ کیلومتر دوچرخه‌سواری برای حمایت از جنبش مردم ایران
«می‌خواهیم به مردم ایران بگوییم فراموششان نکرده‌ایم»

محمد تاج‌دولتی: در ادامه‌ فعالیت‌هایی که ایرانیان کانادا در حمایت از جنبش مردم ایران اجرا می‌کنند، تعدادی از دانشجویان ایرانی و غیرایرانی تصمیم گرفته‌اند چهارصد و پنجاه کیلومتر فاصله‌ی مرکز شهر تورنتو تا شهر اوتاوا را با دوچرخه طی کنند و طوماری را که توسط هزاران ایرانی و غیرایرانی امضاء شده به دست مقامات سفارت جمهوری اسلامی برسانند. این دوچرخه‌سواری، همزمان با آغاز راهپیمایی بزرگ ایرانیان کانادا در روز حمایت جهانی برای رعایت حقوق بشر در ایران آغاز خواهد شد. در همین زمینه با دو تن از فعالان اصلی این برنامه علی کریم‌زاده و پویا علاقه‌بند گفت ‌و گو کردم.



گفت و گو با سه تن از سخنرانان کنفرانس «آینده سیاسی ایران» در دانشگاه تورنتو
«احتمال ورود ارتش در جنگ برسر قدرت»

محمد تاج‌دولتی: هیجدهم تیرماه، در یادمان دهمین سالگرد هیجده تیر، برگزاری یک کنفرانس دانشگاهی با موضوع «آینده‏ی سیاسی ایران» در دانشگاه تورنتو، از جمله‏ی برنامه‏ها بود. کنفرانس آینده‏ی سیاسی ایران به کوشش دکتر رامین جهانبگلو، دکتر ویکتوریا طهماسبی، دکتر پیام اخوان، دکتر علی دیزبونی، استادیار کالج نظامی کینگزتن و شهرام خلدی، پژوهش‏گر و با حضور حدود دویست تن از استادان، دانشجویان و علاقه‏مندان ایرانی و غیرایرانی مسایل ایران، به زبان انگلیسی برگزار شد. در پایان کنفرانس، با دکتر علی دیزبونی، دکتر ویکتوریا طهماسبی و دکتر رامین جهانبگلو گفت و ‏گو کردم.



گردهمایی ایرانیان تورنتو در حمایت از مردم ایران
«کنگره کار کانادا، پشتیبان کارگران ایران است»

محمد تاج‌دولتی: ایرانیان مهاجر در تورنتو هم، حمایت خود از مردم و اعتراض به خشونت‌های اعمال شده به تظاهرکنندگان در ایران را به نمایش می‌گذارند. در روزهای پایانی هفته‌ای که گذشت گردهمایی حمایت از کارگران زندانی در ایران، شمع‌افروزی به یاد قربانیان رویدادهای اخیر، جلسات بحث و سخنرانی‌های عمومی و دانشگاهی و تشکیل یک زنجیره‌ی انسانی به طول چندین کیلومتر در شمال شهر تورنتو ازجمله این برنامه‌ها بود. روز جمعه‌ی گذشته در میدان مل لستمن در شمال شهر تورنتو با حضور بیش از هزار و دویست تن از ایرانیان، با گرایش‌های مختلف سیاسی، گردهمایی‌ای به مناسبت روز بین‌الملل همبستگی با کارگران ایران برگزار شد.



گفت و گو با دکتر فریبرز رئیس‌دانا، اقتصاددان و فعال سیاسی ـ اجتماعی
«خروج از بحران اقتصادی، بدون دموکراسی ممکن نیست»

محمد تاج‌دولتی: دکتر فریبرز رییس‌دانا، چندی پیش در شهر تورنتو حضور داشت و ضمن شرکت در کنفرانسی دانشگاهی در یک جلسه‌ی پرسش و پاسخ با گروهی از ایرانیان مهاجر به کانادا نیز شرکت کرد. دکتر رییس‌دانا در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «دیدگاهی که اکنون در میان نیروهای دموکرات، چپ و عدالت‌خواه ایران مطرح است این است که باید در ارتباط با اقتصاد جهانی بازنگری صورت بگیرد. یکی از راه‌های آن هم پیدا کردن راه‌های اتحادیه‌ها‌ی منطقه‌ای و غیره است. اما همه‌ی راه‌های جدید که ابداع می‌شود بدون دموکراسی و بدون حضور و مشارکت مردم به‌ویژه نیروی کار کشور نامیسر است.»



گفت و گو با برگزارکنندگان میزگرد «نسل نو، روش نو و دیدگاه نو»
«اشتغال بیشتر زنان در کارهای زنانه، پس از انقلاب‌»

محمد تاج‌دولتی: موفقیت نسل اول زنان ایرانی مهاجر در بیشتر زمینه‌های زندگی حرفه‌ای و شخصی پدیده‌ای قابل توجه است. در حالی که نسل دوم زنان ایرانی مهاجر با ورود تدریجی به عرصه‌های اجتماعی، بعدهای تازه‌تری به حجم موفقیت‌ها و پیشرفت‌های زنان ایرانی مهاجر اضافه می‌کنند. «نسل نو، روش نو و دیدگاه نو» عنوان میزگردی بود که چند روز پیش با همکاری بخش مطالعات زنان دانشگاه تورنتو، سازمان زنان ایرانی آنتاریو و هفته‌نامه شهروند در تورنتو برگزار شد، تا گروهی از زنان پژوهشگر و فعال جوان ایرانی را که در حوزه‌های گوناگون مطالعات زنان در داخل و خارج از کشور تحقیق می‌کنند به عموم معرفی کند. در همین زمینه با برگزار کنندگان و یکی از زنان جوان پژوهشگر ایرانی گفت ‌و‌ گو کردم.



گفت و گو با توران زندیه و غلامحسین نامی، زوج نقاش و گرافیست
«۳۷ سال نقاشی نکردن، آزارم می‌داد»

محمد تاج‌دولتی: شاید به دشواری بشود باور کرد زنی هنرمند، که تحصیلاتش در نقاشی و طراحی بوده و نزدیک به ۴۰ سال هنرجویان بسیاری را آموزش داده است و مهم‌تر از همه شریک زندگی یکی از هنرمندان نقاش و طراح و گرافیست صاحب‌نام ایرانی است، ۳۷ سال فرصت بیان احساسات و تراوشات ذهنی‌اش را در قالب هنرش نداشته و حالا یک‌باره با ارائه نمایشگاهی از آثار هنری خود در قالب چیدمان یا کولاژ، هنردوستان را شگفت‌‌زده می‌کند. توران زندیه در گفت و گو با زمانه می‌گوید:‌ «‌در این مدت، ‌آن اغتشاشاتی که درون من به‌وجود می‌آمد، آن‌قدر عمیق بود که یک‌ وقت‌هایی آزارم می‌داد و گاهی به درد منتهی می‌شد و مجبور بودم همیشه خفه‌اش کنم.»



گزارش آخرین روز کنفرانس «عقب‌نشینی سکولار؟ چالش‌های بنیادگرایی مذهبی» در دانشگاه یورک کانادا
«زنان ایران، امر مقدس را زیر سوال برده‌اند»

محمد تاج‌دولتی: آخرین روز کنفرانس «عقب‌نشینی سکولار؟ چالش‌های بنیادگرایی مذهبی» بعد از ظهر روز یک‌شنبه، سوم ماه می پس از انجام ۱۰ جلسه‌ی سخنرانی و پرسش و پاسخ به زبان‌های انگلیسی و فارسی پایان یافت. در این کنفرانس سخنرانانی از طیف‌های گوناگون و گاه متضادِ فکری و عقیدتی دیدگاه‌های خود را درباره‌ی رشد یا پس‌رفت اندیشه‌ی سکولار و چالش‌های بنیادگرایی مذهبی در کشورهای مسلمان مانند ایران، فلسطین، ترکیه، سودان، پاکستان، بنگلادش و نقاط دیگری که پدیده‌ی بنیادگرایی اسلامی در آنجا به درجات مختلف وجود دارد، بیان کردند.



گزارش دومین روز کنفرانس بین المللی: «عقب نشینی سکولار؟ چالش‌های بنیادگرایی مذهبی» در دانشگاه یورک
«انقلاب ایران ناتمام است»

محمد تاج دولتی: دومین روز کنفرانس بین‌المللی «عقب‌نشینی سکولار؟ چالش‌های بنیادگرایی مذهبی» که از روز جمعه اول ماه می در دانشگاه یورک در تورنتو با شرکت حدود چهل تن از استادان، پژوهش‌گران و متخصصان ایرانی و غیر ایرانی مسایل سیاسی اجتماعی کشور‌های مسلمان آغاز شد با ایراد سخنرانی‌های گوناگون و گاه بحث انگیز ادامه یافت. دکتر مهرداد وهابی، استاد دانشگاه پاریس در خصوص این‌که اپوزیسیون کیست؟، گفت: «یک مشاهده به ظاهر متناقض در مورد واقعیت۳۰ ساله‌ی اخیر ایران این است که ما شاهد این بودیم که مرز بین موافق و مخالف یا لااقل بخشی از مخالفین جمهوری اسلامی بی‌اندازه مخدوش و در هم آمیخته است.»



گزارش روز نخست کنفرانس بین‌المللی دانشگاه یورک در‌باره‌ی «عقب‌نشینی سکولار؟ چالش‌های بنیاد‌گرایی مذهبی»
رشد یا عقب‌نشینی اندیشه سکولار در ایران؟

محمد تاج‌دولتی: کنفرانس بین‌المللی «عقب‌نشینی سکولار؟ چالش‌های بنیاد‌گرایی مذهبی» که به کوشش دکتر سعید رهنما، استاد علوم سیاسی و دکتر هایده مغیثی، استاد جامعه‌شناسی دانشگاه یورک در تورنتو شکل گرفت از روز جمعه، اول ماه می‌ با شرکت حدود ۴۰ تن از استادان، پژوهشگران و متخصصان ایرانی و غیرایرانی از دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی ایران، اروپا و آمریکا و حضور گروهی از دانشجویان و علاقه‌مندان آغاز شد. در پایان، با دکتر رامین جهانبگلو، دکتر مجتبا مهدوی و دکتر محمد توکلی طرقی از سخنرانان این کنفرانس گفت و گو کرده‌‌ام.



گفت و گو با دکتر مهرداد درویش‌پور، جامعه‌شناس و استاد دانشگاه سوئد
«زبان روشنفکران می‏تواند پدرسالاری را توجیه کند»

محمد تاج‌دولتی: پانزدهم ماه مارس، مهرداد درویش‏پور به تورنتو آمده بود تا در یک جلسه‏ی سخنرانی و پرسش و پاسخ، موضوع نقش زنان در دوران انقلاب و پس از آن را با گروهی از علاقه‏مندان این‏گونه بحث‏ها، در میان بگذارد. دکتر درویش‏پور در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «بسیاری از مردان را داریم که دین‏ستیز هستند ولی در زمینه‏ی مردسالاری با دین‏گرایان‏ترین گروه‏های جامعه، هم‏باورند. یعنی سلطه‏ی مردان بر زنان را حمایت می‏کنند. فقط ایدئولوژی دولت حاکم نیست که حاکمیت قوانین ضد زن در جامعه‏ی ما را مورد حمایت قرار می‏دهد. بسیاری از مردان از امتیازاتی که جمهوری اسلامی برایشان آفریده، سود می‏برند.»



گفت و گو با اسد زرین‌مهر، مدیر تلویزیون ۲۴ ساعته ایرانیان کانادا
بازارهای نوروزی به بهانه‌ی دور هم بودن

محمد تاج‌دولتی: اگر چه بسیاری از بازارهای نوروزی در تورنتو توسط فعالان اقتصادی برپا می‌شود اما جالب توجه است که یکی از رسانه‌های معروف ایرانیان کانادا یعنی هفته‌نامه و تلویزیون «شهر ما» که چند ماهی است برنامه تلویزیونی یک ‌ساعت در هفته را به تلویزیون ۲۴ ساعته تبدیل کرده نیز چند سالی است که به مناسبت سال نو ایرانی یک بازار نوروزی برپا می‌کند. اسد زرین‌مهر، مدیر این تلویزیون در گفت و گو با زمانه می‌گوید: «رسانه رسانه فرهنگی است. حالا چه مدیرش، چه کارمندش چه معاونش خلاصه همه این‌ها در راستای فرهنگ ایرانی کار می‌کنیم. می‌توانیم هموطنانمان را به بهانه انگیزه بازار نوروزی دور هم جمع کنیم.»



بزرگداشت روز جهانی زن در تورنتو
«روشنفکران ما هنوز رفتار مردسالارانه‌ دارند»

محمد تاج‌دولتی: سازمان زنان ایرانی انتاریو، یکی از قدیمی‌ترین نهادهای اجتماعی ایرانیان مهاجر در کانادا است. مراسم امسال سازمان زنان ایرانی انتاریو به مناسبت روز جهانی زن تفاوت عمده‌ای با مراسم سال‌های گذشته داشت، بیش از ۱۵۰ زن و مرد ایرانی و فعالان غیر ایرانی سازمان‌های مشابه در جامعه‌ی کانادا و چهره‌های سیاسی دولت انتاریو شرکت کرده بودند. در حاشیه‌ی این مراسم با دکتر شهرزاد مجاب، استاد و پژوهش‌گر دانشگاه تورنتو در رشته‌ی آموزش و پرورش و فعال اجتماعی ـ سیاسی مسایل زنان و افخم مردوخی، نایب رییس سازمان زنان ایرانی انتاریو گفت ‌و گو کرده‌ام.